Woordenstrijd fotogrid

Woordenstrijd

"Geen woorden, maar daden" zeggen ze in Rotterdam, maar soms zijn woorden krachtiger dan daden.

Inleiding

Een protestlied is een lied dat de maatschappij kritisch benadert, met het doel deze te veranderen. Als je ver terug gaat in de tijd, dan denk ik dat het protestlied van alle tijden is. De ontstaansgeschiedenis zoals die beschreven is op het internet begint bij de klassieke muziek van componisten als Ludwig van Beethoven. Het protestlied speelde echter een marginale rol in die muziek. De folkmuziek was de eerste populaire stroming die het protestlied omarmde. Bekende vertolkers van die muziek waren Woody Guthrie en later Pete Seeger, maar de protestliederen in de folk dateren al van de Amerikaanse Burgeroorlog. In de blues speelde de slavernij een centrale rol. Die werd uiteraard, soms met codewoorden, stevig bekritiseerd.

De protestliederen die centraal staan in dit artikel, beginnen met de hoogmis van de protestsongs: de jaren zestig en zeventig. Jongeren die zich steeds duidelijker gingen afzetten van hun ouders; de welvaart die toenam en daarmee ook het opleidingsniveau van jongeren; het groeiende besef dat oorlogen alleen maar verliezers tellen; het 'gevoel' dat we nooit meer zoiets als de Tweede Wereldoorlog wilden meemaken; kolonialisme een achterhaald, discriminatoir vooroorlogs concept was; het groeiende inzicht dat zwarte Amerikanen gelijke rechten verdienden. Het droeg allemaal bij aan een generatie die van zich liet horen. Dat kon verbaal, schriftelijk, via protesten op straat, maar het kon ook zeker via de muziek. De protestsong was een uitstekend middel om het geluid van een grote groep te vertolken. Een maatschappijkritische groep welteverstaan.

Maar ook na de jaren zeventig zouden we protestliederen blijven horen. Er was immers nog genoeg om je onvrede over te uiten: de economische malaise van de jaren tachtig, de Koude Oorlog, Apartheid, ongelijke rechten voor blank en zwart. Tot aan de dag van vandaag blijven de protestliederen populair, ook al zal het niet zo snel meer z'n populairiteit van de jaren zestig en zeventig bereiken.

In dit artikel sta ik stil bij tien van mijn favoriete protestsongs. Ik behandel ze niet chronologisch, maar op volgorde van mijn voorkeur. Veel plezier met lezen!